working paper- farzaneh

دا= 606;شکده علوم اجتماع= 10; دانشگاه تهران

م&= #1575; چگونه ما شدی= 605;.....

س&= #1601;رنامه ایران و ایرا= 606;یان (عصر ناصرالد= 740;ن شاه)، نوشته بنجامین

&nb= sp;

پ&= #1585;وانه سادات فرزان= 07;

كا= 585;نوشت دانشجويي براي درس مباني تاريخ اجتماعي ايران

<= span lang=3DFA style=3D'font-size:10.0pt;font-family:Tahoma;color:black;mso-bidi= -language: FA'>موضوع: خلقيات مثبت ايرانيان در سفرنامه ها

زي= 585; نظر دكتر محمدرضا جوادي يگانه

تیر 1387

اطلاعات کتابشناختي کتاب:

نويسنده: س.ج.و.بنجامين – سال انتشار: پائيز 1363. نام کتاب: ايران و ايرانيان در عصر ناصرالد= 10;ن شاه، مترجم: مهندس محمدحسين کردبچه – ناش= 585;: سازمان انتشارات جاويدان – تعداد صفحات = 705;تاب: 374

مقدمه

بحث درباره روابط اجتماعي و عناصر مثبت اخلاقي اجتماعي ايرانيان و لزوم توجه به آن: روابط اجتماعي در ايرانيان اع= 05; از روابط خانوادگي، خويشاوندي، دوستي، کارمندي و... تا حدود زيادي براساس رتبه بندي افراد تعريف مي شود= 548; به اين معنا که رتبه و درج&#= 1607; افراد تعيين مي کند که بين آن ها چه رابطه اي حاک= 605; باشد. عناصر اخلاقي که در روابط اجتما= 93;ي افراد گنجانيده مي شود مشتمل بر عناصر مثبت و منفي اخلاقي هستند. بنابراين با مطالعه ي سفرنامه يا سفرنامه هاي= 10; با شناخت و آگاهي نسبت ب= 607; وجود اين خلقيات مي توانيم از آن ها در جهت سازنده استفاده کني= 05;.

اهميت بحث هاي مطرح شده در سفرنامه ه= 575; در وضعيت فعل= 610; ايران: ارزش و اهميت مطالعه سفرنامه مي تواند در پيد= 575; کردن ديدي عميق تر نسبت به هويت و ماه&#= 1610;ت روابط و خصوصيات افراد و سرزمينشان باشد و درجه بعد پی به هويت اصلي خو= 583; خواهيم برد. زماني که به گذشته نگاه م= 610; کنيم ناخودآگاه ي= 05; ديد انتقادي بر منطق ما حاکم مي شود در مورد اينکه چ= 607; عملی مثبت و چه عملی منفي تلقي مي شود و يا چه عملی به صلاح ما بوده چه عملی نه؟ولي آنچه مهم است و بايد مورد توجه قرار بگ= 610;رد، لزوم اهميت عبرت گرفتن ا= 586; اين خصوصيات = 584;کر شده در سفرنامه هاس= 78;.

در اين بررسي که شناخت خصوصيات مثب= 78; را به دنبال دارد باعث مي شود علاوه بر کسب آگاهي از آن ها، لزوم ت&#= 1602;ويت و زنده نگه داشتن آن ها را هر چه بيشتر پررنگ= 78;ر کند. همانطور که براي حرکت به سوي آينده با گام هاي ترقي، دانست= 06; خصوصيات منف= 10; لازم است تا دوباره مرتک= 76; آنها نشويم، توجه به صصيا= 578; مثبت هم مهم است تا براي اين حرکت انگيزه اي مح= 587;وب شود. در سده هايي از تاري= 582; ايران، سفرنامه ها يکي از مهم ترين منابع ب= 607; دست آوردن آگاهي از وضع سياسي، اقتصادي، اجتماعي و فرهنگي به شمار مي روند. بالاخص سفرنامه ها حاوي اطلاعاتي ارزشمند از همه شئون حيا= 578; اجتماعي هر دوره هستند. اما قدر مسلم اين است که در ايران اخلاقيات همواره مهم ت= 585; از مسائل اقتصادي بود= 07; است چه بسا دوراني که مردم در دورا= 606; رکود شديد اقتصادي بود= 07; اند اما پايب= 606;د به مسائل اخلاقي ماند= 07; اند. بنابراي= 606; اينکه ما بخواهيم هوي= 78; ملي خود را حفظ کنيم يا اينکه بخواهيم يک نام را حفظ کنيم متفاوت است.

پرسش اساسي: آنچه در اين مقاله به دنبال پاس= 582;ي براي آن بوده ام آن است که راز بقاي خصوصيات ايراني و ماندگاري آن ها حتي بعد از چند صد سال چيست؟

معرفي کتاب انتخاب شده=

بنجامين در سال 83-1882 بود که از طرف پرزيدنت آرتور رياست جمهوري امريکا به سم= 578; نخستين سفير امريکا در ايران منصوب شد. در سال 1885 با موفقيت حزب دموکرات در انتخابات رياست جمهور= 10; و زمامداري اين حزب به امريکا احضا= 85; شده و طبق شيو&#= 1607; معموله در ديپلماسي امريکا به زندگي خصوصي بازگشت. خاطراتي که د= 585; اين سفر دو سال و اندی به ايران داشته = 608; تجربياتي که در طول مأموريت خود در ايران پيد= 575; کرده بودم انگيزه اي براي تدوين و نوشتن اين کتاب شد.

خاطراتي که در اين سفر دو ساله و اندي به ايران داشته و تجربياتي که در طول مأموريت خود در ايران پيد= 575; کره است انگيزه اي براي تدوین و نوشتن اين کتاب شده است.

نويسنده تأکيد زيادي بر آزادي عقيده در اير= 575;ن دارد: «به طور کلي بايد بگو= 610;م که در طول خدمت و مأموريت خود درايران هيچ گاه در مسائل عمومي اظهار عقيده شخصي نکرده و جداً از اين امر خودداري نموده ام. اصولاً سه دس= 578;ه از افراد باي= 583; در دوران خدم= 578; مأموريت خود از اظهار عقيده و اعما= 604; نظر شخصي در کارها خوددا= 85;ي کرده. اين سه دسته عبارتن= 83; از: نظاميان، قضات و ديپلمات ها. در طول مدت مأموريت در ايران موظف ب= 607; رعايت اين نکته بوده ول= 610; بعد از دوران مأموريت که ديگر سمتي نداشتم و در خدمت دولت نيستم اين آزادي را دار= 605; که در مسائل مختلف عقايد شخصي خود را که متکي بر تجربياتم مي باشد ابراز نمايم و اين کار را هم در موارد مختلف= 10; در کتاب انجا= 605; داده ام ولي در هر حال اين اظهار عقيده = 608; آزادي بيان ت= 575;حدودي رعايت شده اس= 578; که به منافع عمومي لطمه ن= 586;ند و اسرار مذاکرات رسم= 10; و دولتي را فاش نکند.»

بنجامين مردي دانشمن= 83; بود که مطالعات زيادي به خصو= 589; درباره کشورهاي مشر= 02; زمين داشت و از مستشرقين امريکا به شمار مي رفت و به همين جهت علاقه زيادي را براي انجا= 605; مأموريت خود= 88;ان داد. بنجامين با دريافت فرمان سفارت در زمستان سا= 604; 1882 بود که از امريکا با کشتي عازم اي= 585;ان شد و راه دور و درازي را با عوض کردن چند کشتي طي کرد تا بالاخره د= 585; بندر طرابوز= 75;ن واقع در دريا= 610; سياه از کشتي قدم به خشکي گذارد و از طرابوزان از طريق پوتي و باطوم به تفليس رفت و از تفليس با قطار به باکو واقع در کنار درياي خزر خو= 583; را رساند و از آنجا با يک کشتي روسي به بندر انزلي وارد شد. از انزلي ميهما= 06;دار مخصوص، او را از راه رشت و جنگلهاي سرسبز و خرم شمال به تهرا= 606; رساند.

بنجامين در بدو ورود به تهران در يکي از عمارات دولتي سکونت گزيد ولي بعد محلي را در خيابان فردوسي کنون= 10; براي سفارت امريکا اجار= 07; کرد و سفارت را در آنجا تأسيس نمود. بنجامين در طول اقامت در تهران با رجا= 604; ايراني آشنايي و رفت و آمد پيدا کرد. روي هم رفته قريب دو سال در ايران بود و سفرهاي= 610; به پاره اي از شهرستانها کرد. کار مهمي که بنجامين د= 585; ايران داشت، حفظ حمايت از منافع اتباع امريکا بود و در مورد بازا= 585;يابي هم کارهايي کرد که معتقد بود به علت عدم پشتيبان= 10; دولت آمريکا توأم با موفقيت نبود= 07; است.

بنجامين سفير امريکا در ايران پس از بازگشت به واشنگتن چون مردي نويسند= 07; بود و به علاوه ازطرف مقامات وزار= 78; خارجه مورد ايراد و انتقاد واقع شده بود شروع به نوشتن سلسله مقالاتي در ر= 608;زنامه هاي امريکا درباره مسافرت خود ب= 607; ايران کرد که مورد توجه وا= 602;ع شد و او را تشويق کردند که اين سلسله مقالات را به صورت کتابي درآورده و «بنجامين» ب= 83;ين کار همت گماش= 578; و حاصل آن کتاب «ايران = 608; ايرانيان» م= 10; باشد. در متن اصلي کتاب تصاويري از م= 606;اظر و شخصيت هاي ايران آمده است که قسمتي از آن ها ظاهراً کار همسر بنجامي= 06; بوده که در اين سفر دور و دراز او را همراهي کرده بوده است. اين کتاب نخست در امريکا و در حدود صد سال قبل (1263) در لندن به چاپ رسيد. کتاب ايران و ايرانيان مشتمل بر 17 فصل است و بنجامي= 606; بر خلاف سنت س&#= 1601;رنامه نويسي در اين کتاب فقط يادداشت هاي = 605;سافرت هاي خود را نياورده بلک= 07; در طي فصول مختلف مسائل مربوط به ايران را طبق= 607; بندي کرده و مورد بحث و تفصيل قرار د= 575;ده است و چون به مسائل هنري علاقمند بود= 07; است در فصل مربوط به هنرهاي ايرا= 06; با موشکافي و دقت خاصي که واقعاً عجيب به نظر مي آيد از ريزه کاري هاي هنرهاي ايران به تفصيل صحبت ن= 605;وده و اطلاعت ذي قيمتي مي دهد.

دقت او به اندازه اي بو= 583; که حتي در خاتم کاري ها مقدار قطعات= 10; که در يک سانتي متر مربع به کار رفته شمارش کرده و ذکر نموده است. در مورد رجال و شخصيتهاي آن موقع ايران نيز اطلاعات قابل توجهي م= 610; دهد و از توليدات و منابع اقتصادي اير= 75;ن نيز آمار قاب= 604; توجه و دقيقي را گردآوري کرده است. توصيفي از تکيه دولت و تعزيه خواني آن نموده است. از آب و هوا و مناظر ايران برخلاف خارج= 10; هاي ديگري که به اين کشور آمده اند تعريف کرده و عاشق مناظر شمال ايران بوده است و در عين حال انتقادهايي هم از رجال و فساد در طبقا= 578; عاليه ايران کرده و به آن ها سخت تاخته است.

بحث اصلي: خلقيات مثبت ايرانيان<= /b>

ميهمان نوازي و تشريفات «نشان دهنده اهمیت روابط با کشور ميهمان»

«با ميهمان نوازي خاص شرقي، اسب را رها کرد و ما را دعوت نمود که به باغچه اش برويم و استراحت کنيم». ص 10

«موقعيکه قدم به خاک ايران گذاشتيم ميهماندار ا= 86; ما استقبال کرد. علاوه بر ميهماندار چند نفر از محترمين و اعيان شهر ني= 586; براي خوش آمد و خير مقدم در اسکله بودند يک صف سرباز با زدن طبل و شيپور مراسم احترامات را به جا آوردند= 548; قبل از هر چيز ما را به خوردن صبحان= 07; دعوت کردند و پس از صرف يک صبحانه عالي به قصري که مخ&#= 1589;وص شاه در انزلي ساخته بودند دعوت شديم». ص 2= 7

«لازم به تذکر است که پذيرايي که د= 585; بدو ورود در انزلي و رشت از ما کردند و احتراماتي ک= 07; مدعي داشتند معمولاً جزو تشريفاتي اس= 78; که در ايران نسبت به کليه سفراي خارجي انجام مي دهند». ص 29

«بالاخره همه چيز درست شد، مطابق تشريفات معم= 08;له در ايران مي بايستي من در رأس کاروان و جلوي همه حرک= 578; مي کردم». ص 35

«در اينجا بايد خاطرنشان کن= 05; تکه ميهمان نوازي افتخارآميز¡= 0; که در ايران و کشورهاي ديگ= 85; مشرق زمين وجود دارد فق= 591; مولود خصوصيات اخل= 75;قي و مهرباني و محبت مردم آن نيست بلکه بيشتر به علت شرايط محيط زندگي است، کسي که از دوس&#= 1578; و آشناي خود پذيرايي مي کند به اميد آن است که اگر روزي به شهر دوست و آشناي خود مسافرت ک= 585;د مورد پذيراي= 10; او قرار گيرد». ص 37

«در اين جا ب¡= 0; مناسب نيست اشاره اي به تشريفات و احتراماتي ک= 07; ايران براي ورود سفيران خارجي قائل است بشود. اين تشريفات درازمندي گذشته در اروپا و مشرق زمين وجودداشته است و حالا هم ايران از زمر= 607; کشورهايي اس= 78; که اين تشريفات را مدعي مي داند و البته عده اين کشورها ک= 605; است». ص 166

«عده اي از اهالي ده برا= 610; ما ا= 70;ب آورده و بعضي از آن ها هم اطلاعاتي از ديدني هاي ده سرسبز و خرم خودشان به ما مي دادند و دع&#= 1608;ت مي کردند که اگر مايل باشيم شبي در ده آن ها بمانيم. در اين موقعيت هاست که انسا= 606; متوجه مي شود مرم ايران چقدر مهربان= 48; مؤدب و ميهما= 606; نوازند و تا چه اندازه به بيگانگان محبت مي ورزند». ص 214
«ريش سفيدان به وسيله غلامان و افراد گارد م= 591;لع شدند که ما کي هستيم و به همين جهت از جاي خود بلند شده و به ما سلام و خوش آمد گفتند. غلام ها از پيرمردها خواستند که محلي براي اطراق به ما بدهند و با کمال تعجب مشاهده کردم که آن ها ما از ما دعوت کردن= 583; که در صحن مسجد منزل کرده و اسبها و قاطرهاي خودمان را هم در زمين مجاو= 585; آن بپذيريم».= 589; 344

از جمله عللي که نويسنده براي ميهمان نوازي ايران= 10;ان آورده است آن است که شرايط محيط زندگي ايجاب مي کند= 548; زيرا فردي که از دوست و آشناي خود پذيرايي مي کند توقع دار= 583; اگر روزي به شهر آن دوست و آشنا مسافرت = 705;رد مورد پذيراي= 10; او قرار گيرد.

علت ديگري که در مورد تشريفات و اداي احترام = 583;ر خصوص خارجي هايي که به ايران آمده اند آورده اس= 578; اين است که رابطه اي که با آن کشور دارد اهميت بالايي دارد.

باهوش و با استعداد بودن و داراي ذوق و نبوغ هنري

«نبايد تصور کرد ايراني ه= 575; به علت عدم دسترسي به وسايل و ابزا= 585; مغرب زميني ها، در کارها و هنر هاي خود از مغرب زمين تقليد مي کنند، بلکه ک= 575;ملاً وضع برعکس اس= 578; و من در همه جا نبوغ و ذوق و سليقه خاصي ر= 575; در ايراني ها مخصوصاً در ر= 588;ته هاي هنري مشاهده کرده ام. روحيه ي شاعرانه و افسانه اي آن ها در تمام کارهايشان مشهود است و به عالوه در آثار هنري و کارهاي دستي = 608; تزئيني آنها شرايط و تطاب= 602; با محيط کاملاً رعاي= 78; شده است و ... به عبارت ديگر نبوغ هنري با سادگي و تطاب= 602; با محيط آميخ= 578;ه شده است». ص 32

«براي کساني که ايران را نديده اند مشکل است تصو= 585; کنند چگونه کشوري که در قرن ها قبل از ميلاد مسيح وجود داشته و بر قسمت مهمي از دنياي آن روز حکومت مي کرده است هنو= 586; پابرجاست و تحرک دارد و مردم آن دارا= 610; چنان استعدا= 83; و روحيه اي هستند که مي توانند در قرون آينده ه= 605; استقلال خود را حفظ کنند». ص 41

«با آنکه روزگاري متصرفات ايران بسيار وسيع بوده، هنوز هم اين کشور که بسيا= 585; کوچک شده، اه= 605;يت خود را حفظ کرده است. مساحت آن دو برابر فرانس= 07; بوده و هوش و استعداد مرد= 05; آن به حدي است &= #1705;ه آثار انحطاط = 608; نابودي در آن کمتر ديده مي شود». ص 41

«واقعاً تعجب آور است که ايراني ها با استعداد خاصي که در رشته هاي مختلف هنري دارند چگونه نمي توانند د= 585; آهنگ نقاره خود هماهنگي بهتري به وجو= 583; آورند. البته هرگز اين اين امر را کمي ذوق و استعدا= 583; آن ها در موسيقي نمي توان دانست». ص 57

«تزئينات و طراحي ها فقط منحصر به بناهاي بزرگ = 608; دولتي و عموم= 610; نيست، بلکه انسان در هر ساختماني، تزئيناتي را مشاهده مي کن= 583; که نمونه ذوق و استعداد ذاتي هنري ايرانيان اس= 78;». ص 57

«آن ها ديوارها و سق= 601; ها را هم با دست خالي و با &= #1607;مين وسايل اوليه تزئين مي کنن= 583; و اين خود حاک&#= 1610; از متنهاي ذو= 602; و استعداد آن هاست.» ص 59

«هر هنرمند استاد کاري سبک و شيوه ي خاصي در آثار هنري خود دارد که از کسي تقليد نکرده است و اين خود وجه تمايز کارها= 10; هنري ايران ا= 586; کارهاي اروپايي و امريکايي اس= 78;. در اروپا و امريکا، هنرمندان هر دسته از سبک و شيوه خاصي تقليد مي کنن= 583; و به همين جهت طرح ها و کارهاي هنري آن ها مشابه يکديگر است ولي در ايران وضع چنين نيست». ص 70

«نژاد روس ها از تورانيان قديم بوده و قسمت عمده سکنه آنرا تر= 705; ها و تاتارها تشکيل مي دهن= 583; و به همين جهت در هوش و استعداد و ذکاوت ذاتي ه= 585;گز به پاي ايران= 610; ها و هندي ها که از نژاد آريايي ها هستند نمي رسند». ص 72

«ولي در مورد جمعيت نسبتا= 11; کم، نکته اي را که بايد خاطرنشان کن= 05; هوش و درايت ذاتي مردم اي= 585;ان است». ص 102

«آن ها مردمان زيبا = 608; خوش اندام، شوخ و بذله گو و با هوش و پرتحرکي از نژاد آريايي هستند». ص 102
«اين ايرانيان اصيل جمعيت ه= 606;رمند و روشنفکر و باذوق و استعداد ايران را تشک= 610;ل مي دهند». ص 102<= /span>

«مردم خراسان به استثناي جمع= 10; از عشاير آن از نژاد اصيل ايران هستند = 608; عموماً از هو= 588; و استعداد کافي برخوردارند = 08; هنرمندند». ص 10= 6

«در مودر تفاوت هاي ايران و افغانستان بايد گفته شو= 583; که افغان ها ا&#= 1586; نظر هوش و فرهنگ به پاي ايراني ها نم= 610; رسند». ص 112

«کشاورزان ايران، مانن= 83; ساير کشورها مردماني بي سواد هستند ولي در عين حال خيلي باهوش و با استعدادند، زنان آن ها ها از زنان کشاورزان شکورهاي ديگ= 85; باهوش تر و بافهم ترند ومن اين موضو= 593; را خودم شاهد بوده و هوش و فراست زنان دهاتي را به چشم ديده ام. کشاورزان ايراني به عل= 578; داشتن هوش و استعداد زيا= 83; علاقه زيادي به شعر و ادبيات دارن= 83;. مردمان با ذو= 602; و هنري هستند و هر يک در يک کار هنري تخص= 589; دارند». ص 130
«قجرها به علت تماس و معاشرت زياد با ايراني ها= 548; اخلاق و خوي ايراني ها را فراگرفته ان= 83; به طور کلي هوش و استعدا= 583; و تحرک آن ها کمتر از ايرانيان اس= 78; و فقط در اعما&#= 1604; زور و لاف زني و سنگدلي از ايرانيهاي آريايي نژاد جلوتر هستند&raq= uo;. ص 136

«داستان ديگري که آن شب يکي ديگر از حضار گفت س&#= 1575;خته و پرداخته ذو= 602; سليم ايراني هاست». ص 166

«ايراني ها که اينقدر در مقررات ديني متعصب بوده و به آن ايمان دارند بر خلا= 601; اقوام بدوي آسيا از لحاظ نژادي مردما= 06;ی باهوش، متفکر، با ذو= 602; و با استعداد هستند». ص 256
«علت پيشرفت تجارت هم دراين است که ايراني ها بر= 582;لاف ترک ها، نژاداً تاجر پيشه هستند و هيچ کس به اندازه خود ايراني ها استعداد تجارت و معاملات را ندارد. استعداد نژادي ايران= 10; ها را از پارسيان هند مي توان تشخي= 589; داد که در مدت کوتاهي توانسته اند ثروت زيادي ر= 575; از راه تجارت بدست آورند و &#= 1575;ين پارسيان هم کسي جز ايران= 610; هاي خالص نيستند». ص 326

«ايراني ها برخلاف ترک ه= 575; در تجارت و معاملات هوش = 608; استعداد زيادي دارند = 608; در اين راه موفقيت زياد= 10; کسب مي نمايند». ص 352

در بيشتر موارد نويسنده هوش = 608; استعداد ايراني را در آثار هنري و تجارت مي بيند. آثاري که به واسطه ي تعداد ايران= 10; باعث منحصر ب= 607; فرد شدنشان شده است و هوش ايراني در تجارت که رون= 602; اقتصادي را ب= 607; همراه داشته است.

تعصب ملي و ميهن دوستي

«ايراني ها برخلاف ترک ها، وقتي يک دشمن مسيحي، شهر و ديارشا= 606; را تصرف کرده است از آن جا مهاجرت ننموده اند، بلکه در خانه خود مانده و به زندگي شان ادامه مي دهند». ص 22

«در اثر حادثه اي که به دنبال آن مرد فقير تهراني از سو= 610; يک مرد ثروتمند ارو= 62;ايي مي ميرد، لوط= 610; هاي محل براي گرفتن انتقا= 05; به سراغ آن فرد مي روند و او را به قصد کشت مي زنند. «اين وقايع و نظاير آن هشداري براي اروپائيان مقيم تهران است که مراقب رفتار خود با مردم باشند و کاري نکنند که موجب تحريک آن ها شوند و نتايج وخيمي به بار آيد». ص = 123

و «عامل مهم ديگري که روسيه يا هر کشور ديگري ک= 607; بخواهند به ايران تجاوز کند، بايد به آن توجه کنند تعصب ملي و ميهن دوستي است که در ايران وجود دارد». ص 373

«يوناني هايي که مقهو= 585; رومي ها شدند در سرزمين خو= 583; و تحت تسلط رومي ها باقي ماندند و در تمدن رومي ها نفوذ کرده و آن ها را تحت تأثير خود قرار دادند و &#= 1576;الاخره هم آزاد شدند= 548; وضع ايراني ه= 575; همدر صورت شکست در روسي= 607; و تحت تسلط آنها قرار گرفتن مانند يوناني هاست آن ها در مناطق خود باقي مي مانن= 583; و روس ها را تحت نفوذ خود قرار مي دهند». ص 374

علتي که به دنبال آن نويسنده تأکيد دارد ايرانيان تعصب ملي دارند و ميهن دوست هستند آ= 606; است که ايرانيان هنگام تجاوز بيگانه به کشورشان، خانه و کاشان= 607; خود را رها نمي کنند بلک= 607; آن ها مي مانند و به مقابله با بيگانگان مي پردازند.

آزاد منشي و حس برادري و دوستي

«همه صرف نظر از هر نژادي که هستند باي= 583; اختلاف و تفاوت و طرز تفکر را ناديده بگيرند و خود را در جامعه بشري برادر يکديگر بدانند و در صدد دوستي و صميميت با کليه افراد ا= 586; هر قوم و نژاد برآيند». ص 72

«هر خانواده و عشيره اي در اين جابجايي که قانون و مدني در آن وجود ندارد و فقط بنابر آداب و رسوم قديمي که روي کاغذ هم نيامده است د= 585; نقطه معيني ه= 585; ساله سياه چادر خود را بر پا مي کنند و در آن جا هيچگونه اختلافي ميا= 06; آن ها بر سر جا&= #1610; چادر وجود ندارد». ص 259
«شيعيان ايراني، مردماني آزا= 83; منش بوده و پا&#= 1610; بند خرافات نيستند». ص 264

«ايراني ها کاملاً آزاد منش هستند». ص 2= 64

تعصب ديني و رعايت رسوم و سنن قديمي=

«شيعيان ايران، مردماني آزا= 83; منش بوده و پاي بند خرافات نيستند= اين يک وجه مشترک بزرگ بين آن ها نسبت به ترک هاست ولي در عين حال در مورد دستورا= 78; ديني مذهبي تعصب کامل دارند. آن ها از خارجي ها و کساني که خار= 580; از اسلام هستند خوششا= 06; نمي آيد و از اين عده حتي ا&#= 1604;مقدور احتراز مي کنند». ص 264

«تعصب ديني ايراني ها بدون شک از خصوصيات نژا= 83;ي آنها ست در زمان ساسانيان نی= 86; اين تعصب به طور کامل مشاهده مي شد و کساني که عليه مذهب آن روزي ايران يعني زرتشتي اقدامي مي کردند يا چيز= 610;
مي گفتند به شدت مجازات م= 610; شدند، در اين مورد نبايد ايراني ها را سرزنش کرد زيرا اين تعص= 576; در بسياري از کشورهاي اروپايي هم ديده مي شود». ص 264

«نکته قابل ذکر اين است که ايراني ها در عين ايمان و اعتقاد محکمي که به د&#= 1610;ن اسلام دارند = 608; تعصبي که نسب= 578; به آن نشان مي دهند، به رسو= 605; و سنن قديمي خود نيز پاي بند بوده و اين رسوم را از ياد نمي برند». ص 265

«ايراني ها که اينقدر در مقررات ديني متعصب بوده و به آن ايمان دارند برخلا= 01; اقوام بدوي آ= 587;يا از لحاظ نژاد= 610; مردماني با هوش، متفکر، با ذوق و با استعداد هستند». ص 265
«پذيرايي و آوردن چاي و قليان و سيگا= 585; متوقف شد زير= 575; اين کار را يک نوع بي احترامي به نمايش مذهبي مي دانستند». ص 291

«صدر اعظم ايران با خشم و عصبانيت گفت: شما مهد و گهواره کشور را از ما گرفته ايد و حالا مي خواه= 610;د جان ما را هم بگيريد. مقصو= 583; صدراعظم از مهد و گهواره قسمتي از اراضي مرزي خراسان بود و مقصود از جان مشهد مقدس بو= 583; که زيارتگاه شيعيان جهان است و ايراني ها اهميت فوق العاده اي براي آن قائلند». ص 359

«همه بي اختيار نفسي به راحتي کشيدند و چارودار بلن= 83; قد عرب را ديدم که سنگي را از زمين برداشت و به طرف قاطرها پرتاب کرد، علت اينکار ر= 575; از او پرسيدم= 548; جواب داد: بعد &= #1575;ز رفع خطرهاي بزرگ رسم است که اين کار را مي کنيم و بدينوسيله ا= 86; خداي بزرگ به خاطر آنکه ما را حفظ کرده است سپاسگذاري م= 10; کنيم». ص 213

آزادي گفتار=

«کشاورزان ايراني تا مو= 602;عيکه به منافع ارباب تخطي نکرده اند از آزادي فکر و بيان برخوردارندš= 8; آنها مي توانند عقيد= 07; ي خود را در هر موردي اگر برخلاف حکوم= 78; و رژيم هم باشد ابراز دارند». ص 129
«آزادي گفتار در ايران حتي بي= 588; از هر کشور اروپايي رعايت مي شود مردم کوچه و خيابان از هر طبقه اي بر عليه دولت و اشخاص متنفذ مي توانند آزادانه صحب= 78; کنند و هيچکس مزاحم آن ها نمي شود». ص 264<= /span>

اصالت

«ايرانيان خالص و اصيل در تمام نقاط اين کشور وجو= 583; دارند ولي عد= 607; آنها در نواح= 610; مرکزي، جنوب= 10; و جنوب غربي ايران زيادت= 85; است». ص 102

«اين ايرانيان اصيل جمعيت هنرمند و روشنفکر و باذوق و استعداد ايران را تشکيل مي دهند». ص 102

«با آنکه ايراني ها با خارجي ها و بخصوص با برد= 607; هاي خارجي ازدواج کرده اند مع ذلک به اندازه= ترک ها اصال= 578; خود را از دست نداده اند». ص 1= 02

حجاب زنان و نفوذ سياسي آ= 606; ها

«در تهران چهره هيچ زني را نمي توان ديد مگر آن که نصراني، ارمني و يا گبر باشد و بقيه زنان در حجاب کامل هستند». ص 82

«زنان در امور اجتماع= 10; و سياسي کشور نفوذ دارند ودر پشت پرده خيلي کارها ب= 575; مشارکت و مساعي آن ها مي گذرد. در ايران وضع چنين است و زنان در دربا= 585; و مواضع قدرت نقش مؤثر ولي پشت پرده را دارند». ص 82

«اين حجاب از جهات زيادي ب= 607; نفع آن هاست و به همين جهت درصدد برنمي آيند که اين وضع وحجاب را تغيير دهند زنان در ایرا= 606; حجاب بسياري از دسيسه ها و کارهايي را ک= 607; مي خواهند براحتي انجا= 05; مي دهند يا اين لباس و حجاب که از سرتاپا را به کلي مي پوشان= 583; يک زن مي تواند به هر کجا که مي خواهد برود، بدون آنکه کس= 610; او را بشناسد». ص 83

علت آنکه حجاب زنان از نقطه نظر نويسنده مثب= 78; تلقي مي شود آن است که اولاً زنا= 606; خودشان مواف= 02; هستند که حجا= 576; داشته باشند در ثاني مي توانند براحتي کارهايي که م= 610; خواهند انجا= 05; دهند و هر جا که مي خواهند بروند.

ديد و بازديد= ;

«صرف نظر از اين ممنوعيت «ملاقات زن و مرد» ملاقات = 608; ديد و بازديد مردان با يکديگر و زنا= 606; با يکديگر يک رسم رايج و معمول است و مخصوصاً تهر= 75;ني ها به آن اهميت مي دهن= 583; و به مقررات و تشريفات اين ديد و بازديدها پا= 10; بند هستند». ص79=

«مردم به ديد و بازديد يکديگر مي روند، صداي م= 585;يض در تمام محلا= 578; شهر بگوش مي رسد و ...». ص 151

جسارت و شجاعت

«شخصيت ايراني مرد ترسو و جبوني نبود – اصولا= 611; ايراني ها مردمان جسور = 608; شجاع هستند و کمتر آدم ترسويي ميان آن ها پيدا مي شود». ص 128

وقت شناسي بين رجال

«تشريفات ملاقات رسمي با وزير امور خارجه ايران با تشريفات کشورهاي اروپايي و ايالات متحد= 07; امريکا تفاو= 78; بسيار دارد. وقت ملاقات قبلاً تعيين = 608; اعلام مي شود». ص 179

آداب داني مستخدمين ايران

«به طور کلي مستخدمين ايراني همه آداب دان، مل= 575;حظه کار و خوش جنس بوده، از زير کار شانه خال= 610; نمي کنند و بعضي از آن ها به ارباب و کارفرماي خو= 83; فوق العاده وفادارند و پاک هم هستند». ص 116
«مستخدمين ايراني با آنکه افراد بدجنسي نيست= 06;د و همه خوش طبيعت و خوب هستند معذلک نمي دانم چرا با خودشان سازگار نيستند». ص 120

کمک قشر ثروتمند به فقيران

«کمک کل عده افراد مستمن= 83; و فقير ايران خيلي کمتر از اسپانيا و ايتالياست و ثروتمندان ايران تحت تعليمات اسلام قسمتي از درآمد خود را وقف به کمک به مستمندان = 608; فقرا مي کنند و به همين جهت عده اين فقرا کمتر از کشورهاي ديگ= 85; و حتي کشورها= 610; اروپايي است = 608; در حقيقت هيچ کشوري را در جهان نمي توا= 606; يافت که با مشکل طبقات مستمند موجه نباشد و افرا= 583; فقير نداشته باشد». ص 352

صرفه جويي

«اين عشاير در زندگي خود صرفه جويي زياد مي کنند و آنچه که از فروش کرده و پنير ... بدست مي آورند، زندگ= 10; آنها را تأمي= 606; کرده و پس اندازي هم برايشان باق= 10; مي ماند». ص 107<= /span>

آرامش طلبي

«عشاير شمال ايران غالبا= 11; افرادي آرام= 88; طلب هستند که از حمله به ديگران خودداري مي کنند». ص 108

علاقه = 76;ه طبيعت

«فرمانده پادگان طربوزان يک افسر قديمي ترک بود که مانند مشرق زميني ها عشق و علاقه زياد= 610; به طبيعت و گل و گياه داشت». ص 10

رعايت عدالت براي اقليت هاي مذهبي=

«اين اقليت ها غالباً از اينکه درايران محد= 08;ديت هايي دارند و مورد بي عدالتي واقع مي شوند، شکايت دارند ولي آنچه خود من استنباط کرده ام اين است که شکايت هاي آن ها کاملاً بي مورد است و در ايران با آن ها بدرفتاري نمي شود و تا حد امکان رعايت حال آن ها را مي نماي&#= 1606;د و به هيچ وجه به حقوق آن ها بيش از ديگر ايراني ها تجاوز نمي شود». ص 269

توضيحي که نويسنده در ادامه خصوصي= 78; مثبت ايراني= 75;ن در رعايت عدالت در حق اقليت هاي مذهبي ديگر ذکر کرده، خو= 583; بيانگر علت ا= 586; نظر خود نويس= 606;ده مي باشد.

ازدواج موقت مردان ايران= 10; در سفرهاي طولاني

«اين نوع ازدواج که اغلب مردان ايران در هنگ= 575;م سفرهاي طولاني خود انجام مي دهن= 583; از نظر آنکه از فساد و روابط نامشروع با زنان جلوگير= 10; مي کند خيلي مفيد به نظر مي آيد». ص 335<= /p>
«بر خلاف آنچه که خارج= 610; ها با نظر سوء و بد به ازدواج هاي موقت معمول د= 585; ايران مي نگر= 606;د من قاطعانه خاطرنشان مي کنم که اين ازدواج ها به مراتب فساد د= 585; طبقات جامعه را بهتر از قوانين کشورهاي ديگ= 85; کم مي کند و ضرر آن خيلي کم تر از مقررات و رسو= 605; ارتباطات زن = 608; مرد در کشوره= 575;ي ديگر است». ص 336=

ازدواج موقت مردان ايران= 10; در سفرهاي طولاني از نظ= 585; نويسنده مثب= 78; تلقي مي شود از آن جا که باعث کاهش فس= 575;د و روابط نامشروع مي شود.

نتیجه گیری

پاسخ نهايي به پرسش آغازين: ش&= #1575;يد بتوان گفت پا= 610; بندي نسل هاي قبل به اصول ا&#= 1602;تصادي و اخلاقي مهمترين علت اين امر است و نيز مورد قبو= 604; بودن آن ها از سوي نسل جديد. به عبارت ديگ= 585; در نسل هاي گذشته اين خصوصيات به خوبي نهادين= 07; شده و آن ها اين اصول اعتقادي و اخلاقي را به نسل بعد منتق= 604; کرده اند. هم چنين مي داني= 605; براي آنکه خصوصيتي بقا يابد لازم اس= 578; پاسخگوي يکي از نيازها باشد. در برخي از موارد ممک= 606; است يکي از علل تداوم و بقاي خصوصيا= 78; مثبت، عادت کردن به آن ها باشد. نويسند= 607; در اين کتاب ب&#= 1607; خوبي و با دقت آنچه را که ديده شرح داد= 607; و البته در مواردي هم آنچه را که نمي توانسته به طور مستقي= 605; اطلاعاتي از آن کسب کند، از فردي که اين امکان برايش وجود داشته، جويا شده است. سبک نوشتاري نويسنده در بسياري از مو= 575;رد به سمت مقايس= 607; مي رود به خصوص در بين ايراني ها و ترک ها،
افغان ها و يا حتي کشور خود= 588; قابل مشاهده است.

اگر قصد ما کسب شناخت واقعي از يک سرزمين، مرد= 05;ان و روابط آن در زمينه هاي مختلف باشد مطالعه يک سفرنامه کفا= 10;ت نمي کند چون بنا به گفته مولوي:

هر کس از ظن خود شد يارمن / ازدرون من نجست اسرار من. بنابراين بايد سفرنام= 07; هايي نوشته اقشار مختلف را مطالعه کنيم و مورد بررسي قرار دهيم. به طور کلي خصوصيات وخلقيات ذکر شده در اين تح&#= 1602;يق تشکيل دهنده شخصيت وهويت ايرانيان اس= 78;. البته شايد د= 585; بعضي موارد ک= 605; و بيش شده باشد ولي در کل يک ايراني در جهان با اين هويت ها شناخته شده است. تأثير اين خصوصيات در هويت فعلي ايرانيان هم= 07; جانبه است، اين تأثير حت= 740; در روابط ايرانيان با يکديگر و يا ايرانيان با ديگران وجود دارد.