working papeer- salehi

دانشكده علوم اجتماع= 10; دانشگاه تهران

من، تو، ماي ايراني=

نگا= 07;ی به زندگی شهی= 583; رجایی

فاطمه صالحي=

f_salehi67@yahoo.com

كارنوشت دانشجويي براي درس مباني تاريخ اجتماعي ايران

موضوع: تركيب هويت ايراني در شخصيت‌ها= 10; ايراني در دو سده گذشته

زير نظر دكتر محمدرضا جوادي يگانه

تیر 1386

هويت؟!! كلمه̴= 7;ي هويت از آن دسته كلماتي است كه خود بار سؤال و پرسش‏ها را د= 585; درون خود دارد. هويت ام&#= 1585;ي از همان امري به ذهن امري مبهم، قابل تأمل و پيچيد= 607; را منتقل مي‏كند. اين كه من كيستم؟ يا حتي اينكه ماكيستيم؟ و چرا؟

آنچه در اينجا شايان توجه است، شايد نكته‏ا= 10; است كه به آن توجه كم‏تري نشان داده شده است. همواره شاهد آن بوده‏ايم كه عناصر هويتي مي شود ابتدا گزينش مي‏شود و سپس در پي يافتن اشخاص مي‏رو= 10;م تا اين عناصر را در آنها بيابيم.

حال آنكه، همين عناصر برجسته از همين افراد د= 585; جامعه بيرون كشيده مي‏شو= 83;. يعني نمود فرهنگ انتقا= 04; يافته و سپس شكل يافته‏ي افرادي است ك= 607; عامل فاعل بودن را در آنان ناديده گرفته‏ايم.=

نكته‏ي ديگري كه قاب= 604; توجه من بود اين بود كه هم&#= 1610;ن فاكتورها، د= 85; پي اعتقاد به فاعل بودن انسان‏ها قابل تغيير و تحول هستند. چه بسا عناصر چهارگانه ي‏ تعريف شده‏ي امروز ما برا= 610; هويت ايراني = 610;عني سنت،مدرنيت = 7;،دين،ايران= 610;ت(ر.ک به رجايي_محم= 583; علي.مشکله ي هويت ايراني= 75;ن امروز)، براي آيندگان دور از واقعيت باشد بنابرهمين اصل تغيير.

اما آنچه در اين مجال مطر= 581; است، ويژگي‏هاي بارز تجسم يافته ميان ا= 610;رانيان امروزي است ك= 607; چگونه در تلفيق و تركي= 576; آن كوشيده‏اند.

عناصري چون سنت، مدرنيته، دين، ايراني= 78; -بنا بž= 5; تعريف رجايي در کتاب مشکل= 607; ي...-كه چه بسا گاه در تضاد بوده‏اند، همگي جزئي از من، شما و ماي ايراني هستن= 83;.

مايي كه هر روز در تناقضات و تضادهاي هويتي خويش، ناچار بايد ب= 607; دست انتخاب بزنيم، يا راهي تركيبي را ميان اين بخش‏ها برگزينيم.=

تصميم و انتخاب، زندگي يك ايراني است د= 585; لحظه لحظه‏ه= 75;يي كه سنت ايران= 610; را با پيشينه‏ي 2500 سا= ;له داريم و از طرفي امواج پ= 585; قدرت مدرنيته‏ي غ= 85;بي را و يا از سويي ديگر شخ= 589;يت و غرور ملي- ايراني و عرق وطني را در مقابل دين امتزاج يافت= 07; با فرهنگ و فكرمان، گره = 582;ورده مي‏يابيم.=

لذا يا به گرداب گزينش= 10; عمل كردن مي‏افتيم و ي= 575; بايد با فكر راه اعتدال و ميانه روي‏ا= 10; را كه منطقاً بسيار سخت اس= 578; را پيش مي‏گيريم.

بنابر اعتقاد من، بحث از هويت و تركيب بسيار = 592;ريف ميان اجزاي آ= 606; به طور اهم بحثي است كلي= 548; نامفهوم و حت= 610; گاه گيج و گمراه كننده= 48; و غيرقابل فه= 605; براي عامه‏ي مردم. اينجاس= 578; که لزوم كنكا= 588; عناصر در شخصيتي خاص مطرح مي‏شود. چرا كه از طرفي بنابر واقعيت عيني= 78; يافته، امري مملوس و همه فهم است و از طرفي به دليل آشنايي ديگر افراد با آن، موضوع داراي مقياس وسيع‏= 78;ر است.

من، محمدعلي رجايي را برا= 610; معرفي اين مه= 605; انتخاب نموده‏ام. اي= 606; نكته قابل ذك= 585; است كه بنا بر هدفم كه دور نبودن تعاري= 01; فرهنگي از عا= 605;ه‏ي مردم است، انتخاب رجاي= 10; به دليل مردم= 610; بودن حائز اه= 605;يت است و از طرفي هم شايد تلاش در يافتن ويژ= 711;ي‏هاي پنهان خيل عظيمي است كه در مقابل تني چند از بزرگا= 606; مطرح شده

، نايده گرفته شده‏اند. زندگي رجايي را به دليل استفاده از آ= 606; در نتيجه‏گيري̴= 7;هايم با تفضيل مطر= 581; مي‏كنم.

دو= 604;تمردي در قلب مردم

محمدعلي رجايي فرزند عبدالصمد در 22 مهر 1312 در قزوي = 6; متولد شد. در 4 سالگي پدر را از دست داد وبناچار = 578;حصيل رها كرد و به شاگردي در بازار قزوين پرداخت. در سال 1326 در چهارده‏سال«= 1;ي براي يافتن كار بهتري راهي تهران ش= 583; و به شاگردي در بازار و دس&#= 1578;فروشي در جنوب شهر پرداخت و بالاخره در سال 1328 با مدرك ششم ابتدايي = 608; با درجه گروهباني به استخدام نيروي هوايي درآمد.

پس از مهاجرت به تهران، تحصيلات خود را به صورت شبانه دنبال كرد و توانست در سال 1334 در رشته رياضي ديپلم بگيرد. در اين سال از ارتش استعفا= 69; كرد و به شغل مورد علاقه‏اش يعني معلمي روي آورد. پس از يك سال تدريس در شهر= 587;تان بيجار، در كنكور شركت كرد و در دانشسراي عالي معلمان پذيرفته شد. اين دوره نيز در سال 1338 با اخ= 84; مدرك ليسانس رياضي به پايان رسيد. س&#= 1662;س در سال 1340 در دوره كارشناسي‏اž= 5;شد رشته‏آمار ا= 86; دانشگاه تهران قبول ش= 583; و همزمان به تدريس نيز پرداخت. او يك سال بعد تحصي= 604; در رشته‏آما= 85; را رها كرد و ديگر به تكمي= 604; آن نپرداخت. از اين پس تا زمان دستگير= 10; در سال 1353 به تدريس در دبيرستان علامه محمد قزويني (قزوي= 606;) دبيرستان كمال نارمك و ساير دبيرستان‏ه= 5;ي تهران پرداخ= 78;.

ور= 608;د به فعاليت‏ه= 75;ي سياسي

در فضاي سياسي دهه 30 رجايي به فعاليت‏هاي سياسي مذهبي گرايش پيدا كرد. . رجايي در مسجد هدايت وتحت تعليم ا= 610;ت الله طالقان= 10; با مبارزان دانشگاهي ديگر نيز آشن= 575; شد كه در شكل‏&#= 1711;يري فعاليت‏هاي سياسي آينده وي تاثير زيا= 583;ي داشت.

با تدريس در دبيرستان كمال‏نارمكš= 8; فعاليت‏هاي سياسي او وار= 583; مرحله جديدي شد. اين مدرسه را عده‏اي از فعالان سياس= 10; سرشناس ملي و مذهبي اداره مي‏كردند، فعاليت‏هاي مدرسه بتدري= 80; حساسيت ساوا= 03; را برانگيخت.

از سال 1342 تا 1346 به دليل اختناق حاكم= 48; فعاليت‏هاي سياسي رجايي همچون ساير مبارزان كاه= 88; يافت .وي در كنار محمدجواد باهنر و جلال‏الدين فارسي ابتدا بقايا= 10; اعضاي هياتهاي موت= 04;فه سازماندهي كردند و سپس آن را با تشكيلات زيرزميني نهضت آزادي ادغام كردند = 608; در سال بعد با تاسيس موسسه خيريه‏اي به نام «بنياد ت= 593;اون رفاه اسلامي&raq= uo; كه ظاهراَ هدفش فعاليتهاي خ= 10;ريه اجتماعي بود= 48; به فعاليت‏هاي خود ادامه دادند.

در سال 1349 فعالان سياس= 10; ذكر شده، تصميم گرفتن= 83; كه مبارزه را از طريق شبكه، مبارزان در كشورهاي خارجي ادامه دهند. رجايي نيز در سال 1350 مسافرت يك ماهه‏اي با عنوان سفر تفريحي و در واقع ماموري= 78; سياسي به فرانسه و سوريه انجام داد و با عده‏اي از مبارزان ديدار و اطلا= 593;ات لازم را مبادله كرد.

مهمترين فعاليت سياس= 10; رجايي از سال 13= 50 تا 1357، همكاري با بنيانگذارا = 6; و كادر اوليه سازمان مجاه= 83;ين خلق ايران قب= 604; از تغيير ايدئولوژي آ= 06; است. در ششم آذر 1353، رجايي به دليل نگهداري مخفيانه كتا= 76;ها و نشريات سازمان دستگير و به 5 سال زندان محكوم شد.

آز= 575;دي از زندان و تداوم مبارز= 07;

به دنبال اوج= ;‏گيري مبارزات مرد= 05; ايران در سال 13= 57 و افزايش فشا= 585; بر رژيم پهلو= 610; كه در نهايت منجر به آزاد= 610; بسياري از زندانيان سياسي شد، رجايي نيز در روز 28 آبان 1357 از زندان آزاد ش= 583;

در عرصه‏هاي مديريت اجرايي:

وز= 575;رت آموزش و پرور= 588;: رجايي پ= 587; از پيروزي انقلاب، وار= 83; آموزش و پرور= 588; شد و به عضويت كميته 3 نفره‏اي درآمد كه به د&#= 1587;تور امام خميني براي تنظيم امور مدارس تشكيل شده بود. . پس از استعفاي وزي= 85; آموزش ، ابتد= 575; به عنوان سرپرست موقت = 608; سپس به عنوان كفيل آن وزارتخانه منصوب شد. نهايتاً پس ا= 586; استعفاي دول= 78; موقت، در 25 آبا= ن 1358 با حكم شورا¡= 0; انقلاب به عنوان وزير آموزش و پرور= 588; انتخاب شد.

نم= 575;يندگی مجلس : در اولين دوره انتخابات مجلس شوراي ملي از حوزه انتخابيه تهران نامزد شد و توانست ب&#= 1607; مجلس راه يابد. او در اواخر تير و اوايل مرداد نيز به عنوان نخست‏وزير معرفي شد و بدين ترتيب مدت نمايندگ= 10; او در مجلس بسيار كوتاه بود.

نخ= 587;ت‏وزيري: رجايي ب= 575; 153 راي موافق، 24 راي مخالف و 19 راي ممتنع از مجموع 196 راي ماخوذه، به عنوان اولين نخست‏وزير نظام جمهوري اسلامي برگزيده شد.

گرچه به دليل مخالفت بني‏صدر با عده‏اي از وز= 610;ران پيشنهادي وي= 48; كابينه بدون حضور يك سوم و&#= 1586;يران تشكيل شد و اين وضعيت بحراني همزمان با شر= 608;ع جنگ تحميلي عراق عليه ايران بود.

ري= 575;ست جمهوري: پس از تصويب طرح عدم كفاي= 578; سياسي بني‏صدر و عز= 604; او از رياست جمهوري، انتخابات دومين دوره رياست جمهور= 10; برگزار شد. رج&#= 1575;يي با كسب اكثري= 578; مطلق آراء يعني كسب 13001742 راي از 14763362 راي ماخوذه به عنوان دومين رئيس جمهور نظام اسلامي برگزيده شد.د= 608;ره رياست جمهور= 10; او نيز همچون دوره نمايند= 11;ي مجلس بسيار كوتاه بود و تنها فرصت اي= 606; را يافت كه 28 روز رئيس‏جمهور باشد

وا= 602;عه هشتم شهريور = 608; شهادت رجايي = 608; باهنر: س= 575;عت 45/14 روز يكشنبه هفتم شهريور ماه 1360 جلسه شوž= 5;اي امنيت كشور د= 585; طبقه اول ساختمان نخست‏وزيري تشكيل شد. اين اخرين باري بود كه رجايي در اين جلسه شركت مي‏كرد = 608; قرار بود از هفته آينده، اقاي باهنر آ= 606; را اداره كند. ساعت 14/15 ناگهان، يك بمب آتشزا كه توسط يكي از عناصر منافقين در جلسه كار گذاشته شده بود منفجر شد و ظرف چند دقيقه، طبقه اول ساختمان نخست‏وزيري به جهنمي از آتش تبديل شد و رجايي، باهنر و عده‏اي از مقامات كشور= 10; و لشكري به شهادت رسيدن= 83;.

يافتن عناصر= چهارگانه‏ي هويت ايراني در زندگي رجايي از سوي= 610; سهل وممتنع بود. آساني از آن جهت كه نمود هر چهار عنصر در زندگ= 610; ايشان مشهود بود و از طرفي به دليل امتزاج كامل = 575;ين عناصر در وي، تفكيك آنها مشكل مي‏شد. لذا ابتدا 4 وجه را جداگا= 606;ه و سپس وجوه تلفيقي را مطرح مي‏كنم.

رج= 575;يي،هويت،تل&= #1601;يق و ترکيب

بنا برتعريف كتابِ مشكله‏ي هوي= 78; ايرانيان امروز نوشتهR= 07;ي دكتر فرهنگ رجايي، عنصر ايرانيت يا همان نظام سي= 575;سي متشكل از 2 مؤلفه‏ي فرديت عارفا= 06;ه و تساهل فرهنگي است.

زندگي سياسي محمد علي رجا= 610;ي در دو حوزه ي ت&= #1602;ريبامنفک جا ميگيرد.مو= 575;فق و مخالف حکوم= 578; .لذا منابع در دسترس به شدت با سو گيري همراه است.از سويي بنا بر پر رنگ بودنعنصر دي= 06; در زندگي رجا= 610;ي _که در ادامه ب&= #1610;شتر به آن خواهم پرداخت_و از سوي ديگر دغدغه ي فکري وي مبتني بر آرمانهاي انقلاب اسلا= 05;ي ، عنصر ايران= 610;ت،راسواي از مفاهيم جز= 610;ي و فرعي آن ،نس&#= 1576;ت به ساير عناص= 585; کم رنگ نموده است.لذا بررس= 610; اين مهم به صورت جداجدا = 548;راه گشا تر است.

فرديت عارفانه در چند وجه از زندگي وي قاب= 604; توجه است.

1- يكي از فعاليت‏هاي وي پيش از انقلاب، در زمره‏ي گروه= 10; كه شرايط را براي بازگشت= 06; آيت‏الله خم= 10;ني آماده مي‏كردند، بود. علي‏رغم فعاليت گستر= 83;ه و نقش مديريت= 610; رجايي در اين مرحله، در ان= 583;ك جايي به آن اشاره شده. بنابر گفته‏= 10; سيدهادي محد= 79; يكي از همرزمان شهيد، وي اين موضوع را حتي به نوعي پنها= 606; مي‏كرده چرا كه گرايش به ق&#= 1583;رت نداشته و از قدرت پرستي تبري مي‏جست= 07; و به نوعي آن را شرك مي‏دانسته.=

2- پس از انتصاب ايشا= 06; به مقامات دولتي بلند مرتبه، به كرات در مناب= 593; مشاهده نمود= 05; كه ويژگي خاص و ويژه‏ي رجايي، در عد= 605; تغيير در منش در روش زندگي &#= 1608; رفتار ايشان = 593;لي‏رغم مناسب و رتبه‏هاي عالي كشوري بوده است.از جمله ميتوان عدم تغيير در روش پوشش و منش وي در نحوه ي برخور= 583; با اطرافيان را مثال زد.

تساهل فرهنگي

تساهل فرهنگي وقتي مطرح مي‏شود كه که وي هموا&#= 1585;ه اعلام مي‏كر= 83; هركس بنا به نظراتش اگر د= 585; من ايرادي ديد، سريعاً مطرح كند که اين ب = 7; عينه بيانگر = 575;يدوئولوژي وي در برخورد با نظرات مخالف است.يع= 606;ي مدارا با مخالفان،گوž= 8; دادن به نظرا= 578; و سپس پذيرش ي&#= 1575;رد آن.يا در جايي مي‏گويد. و يا آنجا كه بناب= 585; روايت محمد صديقي، خواهرزاده‏= 5;ش، برخورد وي را با راننده‏ا= 10; كه او را نشناخته و دائماً به رجايي بد و بيراه مي‏گويد، مي‏بينيم كه فقط محترمان= 07; و نقدگيرانه است.يا آنجا کهرجايي خود مي‏گويد: «من قبل از ورود ب&#= 1607; اتاق شكنجه، پيوسته دل به خدا مي‏سپردم، آ= 10;اتي از قرآن مي‏خواندم. كاملاَ حس مي‏كردم وجو= 83;م يكپارچه مقاومت است. شلاقها و شكنجه‏ها و ضربات مشت و لگد تدريجاَ بر بدنم بي خاصيت مي‏شد. روزهايي بر م= 606; چنين گذشت و من به همه آنها عادت كرده بودم كه اگر روزي به س&#= 1585;اغم نمي‏آمدند، آن روز را زيان ديده مي‏پنداشتم كه نكند روي‏كردن من به خدايم كمرنگ شود.»

وي معتقد بود كه بايستي با مطالعه و بحث فلسفي با مجاهدين ماركسيست شده، سعي در بازگرداندن = 70;نها به دامن اسلا= 605; كرد.اينجا مي بينيم وي در مقابل مخالفاني که روزي همرزم و= 610; بوده اند و جالب اينکه ب= 607; همين دليل ني= 586; به زندان افتاده ست ني= 586; رويه ي فکري و منطقي پيش مي= 711;يرد.

عنصر بعدي هويت ايراني سنت است كه باز هم بنا بر تعريف دكتر فرهنگ رجايي از دو قسمت جوانمردي و اعتدال تشكي= 04; شده است.

اعتدال 2 وجه در زندگي ايشان داشت

<= span lang=3DFA style=3D'font-size:10.0pt;line-height:140%;font-family:Tahoma;mso= -bidi-language: FA'>1) در ايدئولوژي‏ = 7;ا كه هم اسلامي بود و هم همرا&#= 1607; افكار روزمره‏ي جهاني به طور= ;ي که تلاش ميکر= 583;ند هم افکار اسلامي داشت= 07; باشند و در عي&#= 1606; حال از تطبيق و ترکيب آن ها با انديشه ها= 610; جديد غافل نشوند.

<= span lang=3DFA style=3D'font-size:10.0pt;line-height:140%;font-family:Tahoma;mso= -bidi-language: FA'>2) در نحوه‏ي تلفي= 02; عناصر هويتي به طور اعم.

از بارزترين اشكال زندگي رجايي، نمود = 580;وانمرادي در وي اززمره &#= 1610; عناصر هويت ايراني است. وي از طبقات فرودست جامع= 07; سربرآورده است، با رنج بزرگ شده، در= 587; خوانده و در جريان مبارزات با آ= 606; درهم آميخته است. بعضي شايد از اين روست كه رجاي= 610; را رئيس جمهو= 585; مردمي مي‏نا= 05;ند. همين همراهي با رنج ملموس مردم ربط اين موضوع با هوي= 578; ايراني و جوانمردي، د= 85; تعريف جوانم= 85;دي در فرهنگ ايراني است ك= 607; همان آشنايي = 576;ا رنج مردم و تلاش در رفع آن است از همين جهت است كه وي با سرحالي، دوس= 78; و رفيق قديمي خويش بر سر مدارس غيردولتي و نابرابري آفريني آن به جدال مي‏افت= 83; و ياانجا که بنا بر گفته ي خواهر زاده ا= 588; که تعجب خواهرايشان از پوشيدن كت نو توسط رجاي= 610; را مطرح ميکن= 583; حامل همين سا= 583;ه زيستي و مردم‏داري و= 10; است. همچنين با اينكه نبايد از امتناع ايشا= 06; در مورد سكون= 578; در كاخ رياست جمهوري گذشت ولي سخن هميش= 711;ي‏اش در باب قبول مسئوليت صرفاً براي خدمت، قابلي= 78; توجه بيشتري = 585;ا دارد.

اما در بحث دž= 5; مورد مدرنيت= 07; درخصوص بخشي از هويت ايراني امروز، بناب= 85; بر برداشت‏هاي اوليه و ظاهر= 610;، تضاد با سنت ايراني ،نظر من بيشتر معطوف به هم‏خواني و چ= 607; بسا نقش تكمي= 604;ي‏ي اين بخش است.

هويت ايراني به دليل غرور سنتي و نظام طبقه‏اي و استبدادي، نيازمند عناصر فرديس= 78; مسئول و آزادي معقول بود و اين دو دستاوردي از مدرنيته بودند.

در زندگي رجا= ;يي فرديت مسئول به وفور يافت مي‏شود. چه آنجا كه پيرو مصدق است چرا كه ايران را براي هميشه ا= 586; دست چپاولگر= 75;ن خارج مي‏كند = 608; ايدوئولوژي ضد استعماري دارد. چه انجا كه نه تنها خود كه ديگرا= 606; را نيز به علت خروج ليره‏ه= 75; به انگلستان = 608; نظام‏گري صر= 01; شماتت مي‏كن= 83;و مسوليت خروج آن را از خود سلب نمي کند و حتي آنجا كه صرفاً فعاليتش را ن= 607; از روي توانا= 610;ي كه از روي مسئوليتي كه بر دوشش گذاش= 578;ه شده پي مي‏گيردو معتقد است وي مسئول است چر= 575; که مسئوليتي را به عهده دارد.

نمود آزادي معقول در زندگي رجايي = 608; طرز انديشه‏= 10; وي تنها با يك مثال از خاطرات عباس صاحب‏الزما = 6;ي، خود گوياي هم= 607; چيز است:

وي تعريف مي‏كند در دوران كفالت وزارت وزارت = 570;موزش و پرورش، يك روز به ديدن آقاي رجايي رفتيم. با كمال تعجب دي= 583;م با ميخ روي گچ ديوار بالاي سر او نوشته ”&#= 1585;جايي ـ ارتجاعي" پرسيدم: اين را چه كسي نوشته؟ گفت قبل از شما عد&#= 1607;‏اي از معلم‏هاي= 10; كه اعتصاب كرده بودند ا= 610;نجا بودند و يكي از آنها اين را جلوي چشم من در اينجا نوشت. علتش اي&#= 1606; بود كه چون حرف‏هايي مي‏زدند كه ا= 586; نظر من حق با آنها نبود و من گفتم نمي‏پذيرم و عمل نمي‏كنم= 48; اين عبارت را نوشتند. من گفتم: حالا كه &= #1570;نها نوشته‏اند و تو تحمل كرده‏اي ولي ديگر چرا آن را پاك مي‏كني؟ گفت نه! اين بايد اينجا بماند تا همه بدانن= 583; وزير آموزش و پرورش جمهور= 10; اسلامي ايرا= 06; تا اين حد اجازه مي‏ده= 83; كه مردم بيايند و حرفشان را بزنند، حالا = 610;ا حرف ما را مي‏پذيرند و قانع مي‏شون= 83; و مي‏روند يا نه عناد دارن= 583; كه باز هم ب هر حال ما بايد ب&#= 1607; آنها امكاني بدهيم كه حرفشان را بزنند و مخال= 601;تشان را اعلامکنن= 83;(ر.ک روزنامه ي جمهوري اسلا= 05;ي،شماره ي 626،سال 1360،صفح= 607; ي13).

و اما عنصر دين، علت اينكه دين را در آخر مطرح م&#= 1610;‏كنم، چيرگي كامل و بلا معارض اي= 606; بخش در زندگي رجايي است. پررنگ‏ترين محور زندگي و= 610; چه از آن جهت كه در خانواده‏اي مذهبي تولد يافته و چه به دليل تحكيم اين عقايد در طول مبارزات = 608; زندگي وي، مهم‏ترين بخ= 88; هويت وي را شامل شده.

او فعاليت سياسي قبل از انقلاب را صرفاً از روي علائق مذهبي انتخاب مي‏كرده، آنجا كه به فد&#= 1575;ئيان اسلام به خاط= 585; شعارهايي چو= 06; ”هم كار و همه چيز تنها برا= 610; خدا“ و يا ”اسلام برتر از همه چيز است و هيچ چيز برتر از اسلا= 605; نيست“ و... مي‏پويندد و به مجاهدين ب= 607; دليل علائق غيرديني پشت مي‏كند، گوياي اين ام= 585; است – شكنجه‏ها را با آياتي چون ”قو علي خدمت= 603; جوارحي“ تحم= 04; مي‏كندبه جلسات قران طالقاني مير= 08;د و 27 سال در خدمت وي مي ماند، به خاطر خدا مي‏آيد، به خاطر خدا مبارزه مي‏ك= 06;د، به خاطر خدا خدمت مي‏كند = 608; به خاطر خدا ش&#= 1607;يد مي‏شود. شايد مهم‏ترين عرصه‏ي بازيگري‏اش همين براي خد= 575; بودن است و هدف اصلي‏اش نيز هم.

برابري در برابر قانون را نيز آنجا مي‏بينيم كه بنا بر اسناد موجود هيچ يك از خويشاوندان = 83;ور يا نزديك وي را به مسئوليتي انتخاب نمي‏كند و يا براساس اين خاطره از سيدهادي محد= 79; كه مي‏گويد: آقاي گناباد= 10; كه وزير مسكن بودند آمدند = 608; گفتند كه ما داريم لايحهR= 07;اي را تدوين مي‏كنيم كه منزل‏هاي اطراف مدرسه‏ي شهي= 83; مطهري را برا= 610; نمايندگان منزل سازمان= 10; كنيم. شهيد رجايي با قاطعيت گفتن= 83;: من به عنوان رئيس دولت اجازه نمي‏دهم به خاطر اينكه نمايندگان بايد مثل مرد= 605; باشند و وقتي از شهرستان ب= 607; تهران مي‏آيند، بايد بدانند مردم در تهيه= 207;ي مسكن با چه مشكلاتي مواجه هستند.

رج= 575;يي،در آيينه ي انتقاد

آنچه مشاهده كرديم، حضور چهار نماد به ظاهر متضاد د= 585; نوع زندگي مح= 605;دعلي رجايي بوده ب= 607; شكل بسيار دقيقي آن چنا= 606; تلفيق يافته بود كه نه تنها بروز نداشت كه چه بسا نقش مكمل نيز ايفا مي‏كرد. آنجا كه اعتقادات مذهبي، براب= 85;ي خواهي و وحدانيت به كمك فرديت عارفانه و تو= 575;ضع مي‏آيد، چه قدر زيبا تفاوت در نوع زندگي را چه در دوره‏ي رن= 580; و چه در دوره‏ي رياس= 78; جمهوري وي نمي‏بينيم. ي= 575; آنجا كه جوانمردي ايراني‏اش ب= 75; برابري در مقابل قانون مي آ‚يزد و رجايي نخست‏وزير بارها مي‏نش= 10;د تا شخصاً نامه‏هايي ر= 75; كه به اسم او ارسال شده با= 586; كند و بخواند.

با وجود تمامي نكات ذكر شده، هوي= 578; بنا بر تعريف شخص من كه در ا&= #1576;تداي متن آمد قابل تغيير است و چه بهتر كه اي&#= 1606; تغيير در جهت بهبود باشد و اين ممكن نيس= 578; جز با انتقادهاي سازنده. رجاي= 610; نيز انساني است مانند تم= 575;مي انسان ها با نقاط مثبت و منفي.اما بنا بر يک تئوري کلي ي شايد غي&#= 1585; علمي و احساس مدارانه ،اف= 85;اد وابسته به يک نظام سياسي د= 585; طي دوره ي پابر جايي ي آن نظام،سفي= 83; تصوير ميشون= 83; و نکات منفي شخصيتي شان ي= 575; کم رنگ مي شود &= #1610;ا اصلا محو ميگ= 585;دد.

من در مورد رجايي تقريب= 75; هيچ منبع نوشتاري در دسترس نداشت= 05; و قادر به استفاده از مشاهدات خود = 606;يز _به دليل فاصله ي زمان= 610; نبودم. لذا قطعا انتقاداتم ج= 86;يي و سطحي خواهد بود.

من، دو نقد بž= 5; عملكرد آقاي رجايي دارم=

1. در مورد انتقاد ايشا= 06; به سازمان مل= 604; متحد درخصوص فعاليت شورا= 10; امنيت، بنا ب= 607; نقد منفعت‏ب= 85;ي آمريكا. رجاي= 610; در ملاقات با دبيركل سازمان ملل«كورت والدهايم» =

، با وجود تمامي‏= 10; بحران‏هاي داخلي و خارج= 610; ايران، مواض= 93; ايران را صراحتاً در قبال جنگ بيا= 606; كرده، علاوه بر آن انتقادهاي شديدي را نسب= 578; به عملكرد آن ابراز داشت و علت انزواي ايران را در آن زمان، ايدئولوژي خاص و جديدالمطرح = 75;يران ذكر كرد و گسترش روابط فرهنگي و خرو= 580; از انزوا را به يافتن حاميان و دوستاني با افكار مشابه در طي گذشت زمان منوط نمود

آشنايي اندک بااصول سياس= 10; فرامليتي، لزوم طرفدار= 10; نهادهاي بينR= 07;المللي را از كشورهايي كه نقش تامين‏كنند = 7;‏ي منابع مالي و نظام‏ي آنها را به عهده دارند، روشن مي‏سازد. لذا با فرض آگاهي رئيس جمهور ي= 603; كشور از اين اصل ساده‏ي س= 610;اسي، مطرح كردن اي= 606; نقد، در آن زمان اصلاً جايگاه فكري قابل تأملي ر= 575; نداشت.

2. ايشان به عمد، بنا بر خاطره‏ي خواهرزاده‏¡= 0; دكتر رجايي ـ از استفاده از اقوام خويش د= 585; مراتب اجراي= 10; پرهيز مي‏كردند. براي من جاي سئوال است كه ايشان با اشراف به انديشه‏ي شايسته‏سال= 5;ري و با تأكيد بر اجراهاي سازنده، باي= 83; افراد با صلا= 581;يت را انتخاب مي‏نمودند، بدون توجه به فاميل يا غيرفاميل بودن آنان.

3.در عملکرد ا= 10;شان پس از انقلاب مشاهده مي شو= 583; وي به نوعي به آرمان گرايي صرف دچار شده است و به نوعي عقايد انتزا= 93;ي ناشي از موج انقلابي که ا= 610;ن امر لزوم رعا= 610;ت اصول کلي کار به عنوان يک نهاد سياسي ر= 575; از وي سلب ميک&#= 1606;د و همي نطور قدرت عقلا ني= 578; صرف را.

نتيجه‏گيري&= #8207;اي كه من از هويت ايراني و نمو= 583; آن در رشد شخصيت مزبور مي‏گيرم، نه بررسي‏ي صرف يك شخص، كه يك سري نتيجه‏گيري̴= 7;هاي كلي‏تر بود. اينكه سئوال شخصي مرا در ت&#= 1585;كيب عيني اين 4 عنصر تا حدود= 610; برطرف نمود و به نقش تكميل= 610; و نه متضاد آن آگاه نمود.

و ديگر اينكه اين كارنوشت= 48; تأملي در هوي= 578; اجتماعي، فرهنگي، تاريخي‏ي خودم نيز بود. كه اگرچه به جواب قطعي مر= 575; نرساند ولي تلاش در جهت آ&#= 1606; و ايجاد پرسش‏هاي بعدي، ذهن مر= 575; تحت تأثير قر= 575;ر داد.

منابع

1.رجايي، غلامعلي، سي= 85;ه شهيد رجايي، تهران، نشر شاهد، 1377.

2.دو&= #1604;تهاي ايران، از مي= 585;زا نصرالله خان مشيرالدوله تا مير حسين موسوي، تهران، سازمان چاپ و انتشار وزار= 78; فرهنگ و ارشا= 583; اسلامي، 1378، صص 442-449.

3.مير طاووسي ،شجا= 93; الدين،ياد نامه ي شهيد محمد علي رجا= 610;ي،تهران،1361،= 89;ص 300_302

4.فر&= #1586;ند ملت و آيينه ي انقلاب اسلا= 05;ي ،ج1،صص34_35

5.ياران امام به رواي= 578; اسناد ساواک ،کتاب 14،شهيد محمد علي رجا= 610;ي،تهران،مر&= #1705;ز بررسي اسناد تاريخي وزار= 78; اطلاعات،1379

6.شافعي،= 94;لامرضا،ياد دوران(خاطرا= 78;)شهيد رجايي ،اسوه = 610; صبر و استقامت،مرž= 3;اد 1379،ص 16

7.روزنام= 07; ي جمهوري اسلا= 05;ي،شماره ي 626 "13.5.1360"

8.زندگي کوچک رييس جمهور ،مصا حبه ي روزنا مه ي کمال با همسر شهيد ،سال سوم ،شماره ي 52

9.مرکز اسناد انقلا= 76; اسلامي IRDC<= /span>،نامه ي محمد علي رجايي پس از انتصاب به ري= 575;ست جمهوري به مردم

WWW. MEHRNEWS.COM= .10<= span dir=3DLTR style=3D'font-size:10.0pt;line-height:140%;font-family:Tahoma;mso= -bidi-language: FA'>